“Nén lô ảnh này xuống dưới 500KB” nghe như việc một dòng, vậy mà thường ngốn cả buổi chiều: mở một ảnh, nén, xem dung lượng, chưa đạt thì nén lại, rồi sang ảnh tiếp theo. Nguyên nhân là hầu hết công cụ chỉ cho bạn đúng một thanh trượt chất lượng, trong khi dung lượng file thực chất do ba yếu tố quyết định cùng lúc: chất lượng, số điểm ảnh và định dạng. Chỉnh đúng cả ba theo đúng thứ tự, cả lô sẽ chạy xong trong một lượt mà không phải đoán từng file.
Mọi thiết lập dưới đây chỉ cần cấu hình một lần trong Xử lý ảnh hàng loạt rồi áp dụng cho toàn bộ lô.
Trước hết, “dung lượng” ở đây là gì?

Các nền tảng dùng chữ “kích thước” cho hai thứ khác nhau: dung lượng file (“tối đa 2MB”) và kích thước điểm ảnh (“cạnh dài không quá 2000 px”). Nhiều giới hạn quy định cả hai. Cổng nộp hồ sơ thường đòi “JPG, dưới 200KB, 295 × 413 pixel”; sàn thương mại điện tử thường yêu cầu “tối thiểu 1600 × 1600, dưới 3MB”.
Hãy ghi lại cả hai con số trước khi bắt đầu, vì chúng ứng với hai bước khác nhau: giới hạn điểm ảnh quyết định bước đổi kích thước, còn giới hạn dung lượng quyết định chất lượng và định dạng. Chỉ kéo thanh chất lượng để đuổi theo giới hạn dung lượng là con đường chậm nhất.
Ba núm chỉnh, theo đúng thứ tự
Núm thứ nhất: điểm ảnh. Một ảnh điện thoại 4000 × 3000 có 12 megapixel; thu về 2000 × 1500 chỉ còn 3 megapixel, và ở cùng mức chất lượng, file chỉ nặng khoảng một phần tư. Đây là núm mạnh nhất và cũng ít lộ nhất: với màn hình và trang web, cạnh dài 1600 đến 2000 pixel đã là quá đủ.
Trong quy trình, hãy đặt bước Kích thước ở chế độ Cạnh dài nhất = 2000 và để tắt tùy chọn Cho phép phóng to, để ảnh nhỏ không bị kéo giãn theo chiều ngược lại.
Núm thứ hai: định dạng. Ảnh chụp nên chuyển sang JPG hoặc WebP; ở cùng chất lượng, WebP nhẹ hơn 25 đến 35 phần trăm. Ảnh chụp màn hình, biểu tượng và mọi thứ có nền trong suốt nên giữ PNG và bật bảng màu 256 màu, thường giảm được sáu đến bảy chục phần trăm. Nếu nền tảng chỉ nhận JPG thì cứ chọn JPG, đừng đánh cược với WebP chỉ để tiết kiệm vài KB.
Núm thứ ba: chất lượng. Với JPG và WebP, khoảng đẹp nằm ở 75 đến 85 phần trăm, mắt thường gần như không phân biệt được với mức 95 mà số byte chưa đến một nửa. Hãy bắt đầu ở 80, chạy cả lô, rồi chỉ chạy lại các file còn vượt ở mức 70.
Lô ảnh vừa có file khổng lồ vừa có file nhỏ xíu thì sao
Một thư mục điển hình có ảnh gốc máy ảnh 8MB nằm cạnh ảnh chụp màn hình 150KB. Tin tốt là một bộ thiết lập dùng được cho tất cả, không cần phân loại trước.
- File lớn bị thu nhỏ bằng Cạnh dài nhất 2000 rồi nén ở mức 80 phần trăm, kết quả thường rơi vào khoảng 300 đến 600KB.
- File nhỏ vốn đã dưới 2000 pixel nên bước đổi kích thước bỏ qua chúng. Nếu nén xong mà file lại nặng hơn, quy tắc mặc định Không xuất tệp lớn hơn bản gốc sẽ giữ lại file nguyên vẹn.
Vì vậy một thiết lập duy nhất sẽ không làm mờ ảnh nhỏ của bạn: chúng hoặc được bỏ qua, hoặc chỉ được mã hóa lại nhẹ nhàng. Chỉ nên để ngoài quy trình này những file phải giữ nguyên từng điểm ảnh, chẳng hạn bản gốc để in.
Thiết lập khởi đầu cho các giới hạn thường gặp
Hãy coi đây là lần thử đầu tiên rồi điều chỉnh theo kết quả.
- Ảnh hồ sơ hoặc ảnh thẻ: dưới 200KB. Kích thước Vừa khung 1200 × 1600, JPG, chất lượng 80. Vẫn vượt? Hạ chất lượng xuống 70; giảm thêm điểm ảnh thường làm ảnh rớt dưới mức tối thiểu của cổng nộp.
- Ảnh chính trên sàn TMĐT: dưới 1MB hoặc 3MB, tối thiểu 1600 px. Kích thước Lấp đầy 1600 × 1600, cắt tỷ lệ 1:1, JPG, chất lượng 85. Ảnh sản phẩm nền trắng thường ra khoảng 200 đến 500KB.
- Tệp đính kèm email: tổng 10MB. Kích thước Cạnh dài nhất 1600, JPG, chất lượng 75. Ba mươi ảnh thường tổng cộng 6 đến 8MB.
- Thư viện ảnh trên website: càng nhẹ càng tốt. Kích thước Cạnh dài nhất 1920, WebP, chất lượng 78. Tổng dung lượng ảnh thường giảm còn dưới một phần ba.
Với trường hợp đòi kích thước điểm ảnh chính xác như ảnh thẻ, hãy chỉnh một ảnh trước bằng Đổi kích thước ảnh, rồi mới cho cả lô chạy qua quy trình để đạt giới hạn dung lượng.
Cần kiểm tra gì sau khi chạy
Quy trình liệt kê kích thước và dung lượng trước và sau của từng file. Có ba điều cần lướt qua:
- Dòng nào có màu đỏ nghĩa là file phình ra thay vì nhỏ đi, gần như luôn do JPG bị chuyển thành PNG. Hãy chuyển lại về JPG.
- File lớn nhất có còn vượt giới hạn không? Hạ chất lượng 5 đến 10 điểm và chỉ chạy lại đúng những file đó.
- Mở ngẫu nhiên hai ảnh ở mức 100 phần trăm và nhìn viền cùng chữ. Ở chất lượng 80 bạn sẽ không thấy gì bất thường; các mảng màu vỡ khối nghĩa là chất lượng đã quá thấp.
Chỉnh một lần, chạy cả lô, chạy lại vài file chưa đạt. Toàn bộ quy trình chỉ có vậy, và thứ tiết kiệm được không chỉ là thời gian mà còn là phần chất lượng bị mất khi file bị mã hóa lại qua hết công cụ này đến công cụ khác. Muốn nhìn rộng hơn về cách kết hợp các thao tác hàng loạt, hãy xem cách xử lý ảnh hàng loạt.
